Güç Faktörü Kompanzasyonu Hesaplama (Gerekli kvar)

Kompanzasyon neden yapılır?

Motor, trafo ve balast gibi bobinli yükler şebekeden aktif gücün yanında reaktif güç de çeker. Reaktif güç iş yapmaz ama hattan akım olarak geçer: kabloyu, trafoyu ve şalteri gereksiz yükler, gerilim düşümünü ve kaybı artırır. Yükün yanına bağlanan kondansatör bu reaktif gücü yerinde karşılar ve şebekeden çekilen akım azalır.

Gereken kondansatör gücü nasıl hesaplanır?

Q_c = P × (tan φ1 − tan φ2)

P tesisin aktif gücü, φ1 mevcut, φ2 hedeflenen faz açısıdır. Güç katsayısı biliniyorsa tan φ = √(1 − cos² φ) / cos φ ile bulunur. Sonuç kvar cinsindendir.

Örnek

120 kW çeken bir tesisin güç katsayısı 0.6, hedef 0.8 olsun. tan φ1 = 1.333, tan φ2 = 0.75. Gereken kondansatör gücü 120 × (1.333 − 0.75) = 70 kvar. Görünür güç 200 kVA değerinden 150 kVA değerine iner, hat akımı yüzde 25 azalır.

Sığa nasıl bulunur?

Üç fazlı üçgen bağlı bataryada her kolun sığası C = Q_c / (3 × 2π × f × V²), yıldız bağlıda C = Q_c / (2π × f × V²) olur. Burada V fazlar arası gerilimdir. Tek fazda da ikinci formül kullanılır.

Bu araç neyi yapmaz?

Kademe sayısını ve kademe güçlerini seçmez, röle ayarı vermez. Harmonik içeren tesislerde düz kondansatör rezonansa girip zarar görebilir: orada reaktörlü kompanzasyon gerekir ve bu ölçümle belirlenir. Değişken yüklü tesislerde sabit kondansatör aşırı kompanzasyona yol açabilir. Hedef güç katsayısını geçerli tarife ve şartnameden alın.